Bij ontslag om bedrijfseconomische redenen bepaalt het zogenoemde “afspiegelingsbeginsel” de volgorde van de ontslagen.

De informatie op deze pagina betreft de situatie sinds 1 juli 2015.

Wat zijn bedrijfseconomische redenen?

Ontslag vanwege bedrijfseconomische redenen komt voor bij:

  • slechte financiële situatie van een bedrijf;
  • structurele werkvermindering of omzetvermindering binnen een bedrijf;
  • bedrijfsorganisatorische redenen (bijvoorbeeld  reorganisaties);
  • beëindiging van (een deel van) de activiteiten van een bedrijf;
  • technologische veranderingen, zoals automatisering van werkzaamheden;
  • bedrijfsverhuizing;

Ingehuurde en tijdelijke krachten eerst ontslagen

Bij ontslag om bedrijfseconomische redenen ontslaat de werkgever eerst ingehuurd personeel zoals uitzendkrachten. Maar ook oproepkrachten en werknemers die werken op een tijdelijk contract dat nog maximaal 26 weken duurt. Daarna stelt de werkgever de ontslagvolgorde vast van de overige werknemers. Hij hanteert daarvoor het afspiegelingsbeginsel.

Afspiegelingsbeginsel: leeftijdsgroepen

Bij het afspiegelingsbeginsel worden werknemers met vergelijkbare (“uitwisselbare”) functies ingedeeld in leeftijdsgroepen. Binnen elke leeftijdsgroep wordt bekeken wie het laatst is aangenomen. Deze werknemers worden dan als eerste ontslagen. Het gaat om de volgende leeftijdsgroepen:

  • 15 tot 25 jaar;
  • 25 tot 35 jaar;
  • 35 tot 45 jaar;
  • 45 tot 55 jaar;
  • 55 tot AOW-leeftijd.

Afspiegelingsbeginsel bij AOW-leeftijd

Werknemers met een AOW-uitkering worden als eerste ontslagen. Een werknemer van 55 jaar of ouder mag dan blijven, ook als deze later in dienst is gekomen dan de AOW-gerechtigde.
Vervallen er 5 banen en hebben 8 werknemers recht op AOW? Dan krijgt de AOW-gerechtigde die het laatst in dienst is gekomen, het eerst ontslag.

Afwijken van afspiegelingsbeginsel

Uw werkgever mag voor de volgende werknemers van het afspiegelingsbeginsel afwijken:

  • een werknemer werkt bij een derde en het is niet mogelijk dat deze werknemer door een ander wordt vervangen;
  • een werknemer heeft bijzondere kennis of bekwaamheden waardoor zijn ontslag te veel bezwaren oplevert voor het functioneren van de organisatie;
  • een werknemer heeft een arbeidsbeperking;
  • een werknemer werkt met een loonkostensubsidie en die loonkostensubsidie vervalt.

Bij cao afwijken van afspiegelingsbeginsel

  • 10% afwijken van afspiegelingsbeginsel

Voor 10% van het totale aantal werknemers dat wordt ontslagen, kan een werkgever andere werknemers voordragen dan op basis van het afspiegelingsbeginsel. Dit kan alleen als in de cao is opgenomen dat een werkgever van deze mogelijkheid gebruik kan maken.

  • Andere ontslagvolgorde in cao

De regels van het afspiegelingsbeginsel gelden niet als in een cao andere regels zijn opgenomen. Er kunnen alleen andere regels worden afgesproken  als er ook een onafhankelijke en onpartijdige cao-commissie is die het ontslag vooraf toetst.

Uitzendkrachten, werknemers in de zorg en payrollwerknemers

Voor uitzendkrachten gelden andere ontslagregels. Op deze groep werknemers en op categorieën werknemers in de sector zorg en welzijn gelden specifieke regels voor het bepalen van de ontslagvolgorde. Ook voor ontslag van payrollwerknemers gelden specifieke regels. Deze vindt u in de Ontslagregeling..

Geen afspiegelingsbeginsel

Het afspiegelingsbeginsel geldt niet als:

  • het hele bedrijf of een hele vestiging sluit;
  • een functie vervalt die maar door 1 werknemer wordt ingevuld;
  • een groep soortgelijke functies in zijn geheel vervalt.

Collectief ontslag

Ontslaat de werkgever 20 of meer werknemers tegelijk in 1 werkgebied van het UWV ? Dan moet hij zich ook houden aan de regels voor het collectief ontslag.

Direct actie ? De Rijdende Advocaat is u graag van dienst. Klik hier.